Hakan Kaplan 
ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, Macaristan’da gerçekleştirdiği iki günlük ziyaret sırasında ülkenin önde gelen özel eğitim kurumu Mathias Corvinus Koleji’nde bir panelde konuşma yaptı. Panelde, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’in Macaristan Başbakanı Viktor Orban’a yönelik, “Avrupa Birliği yardımlarını engellemeye devam ederse, adresini orduya vereceğim” şeklindeki üstü kapalı tehdidi hakkında bir soru aldı. Vance, bu durumu “Bunun doğru olduğuna inanamadım ama gerçekte böyleymiş. Bu tam bir skandal. Müttefik bir ülkenin başbakanını tehdit eden başka bir devletin lideri asla olmamalı. Bu kabul edilemez bir durum” şeklinde değerlendirdi.
Macaristan’da pazar günü yapılacak parlamento seçimleri öncesinde Orban’a destek amaçlı ziyaretinde, seçim süreçlerine yabancı müdahale konusuna da değinen Vance, “2016’da bunu yaşamıştınız. ABD medyasında, Rus hükümetinin 500 bin dolarlık Facebook reklamı satın alması büyük bir skandal olarak sunuldu. Açıkçası, Rusya’nın seçimlerimize müdahale etmesini istemiyorum. Tıpkı sizin de başka bir ülkenin seçimlerine müdahale etmenizi istemeyeceğim gibi” ifadelerini kullandı.
Vance, Avrupa Birliği’nin Macaristan’a yönelik göçmenlik politikaları sebebiyle milyarlarca dolar kesinti tehdidinin de bir dış müdahale olduğunu belirtti. “Başka hükümetlerin ülkenizi tehdit etmesi, sizden nasıl oy vermeniz gerektiğini ekonomik güç kullanarak talep etmesi, tam olarak yabancı müdahaledir. Macar halkı açısından, Viktor Orban’ı sevseniz de sevmeseniz de, bu durum egemenliğinize bir saldırıdır. Sadece egemen bir ülke olduğunuz için bu tür tehditlere karşı oy vermelisiniz” dedi.
Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşın çözümüne dair diplomasi çabalarına da değinen Vance, “Bu savaşın çözülmesi en kolay savaş olmalıydı ama tam tersine en zor olanı haline geldi. 14 aydır bu üzerinde çalışıyoruz. Önemli ilerleme kaydettik. Başlangıçta tarafları çatışmayı çözme isteği konusunda ikna edemiyorduk. Şimdi Ukraynalılardan ve Ruslardan belgeler aldık ve pozisyonlarını netleştirdik. Zamanla bu pozisyonlar birbirine yaklaşmaya başladı. Ancak henüz tamamen uyumlu değiller, yoksa çatışma sona ermiş olurdu” şeklinde konuştu.
Vance, savaşın sürdürülebilir olmadığını vurgulayarak, “Artık birkaç kilometre toprak için pazarlık yapıyoruz. Bunun için yüz binlerce insanın hayatını kaybetmesi, aylarca sürecek yüksek enerji fiyatları ve ekonomik çöküşe değer mi? Bizce açık cevap hayır” dedi.
Panelde Avrupa ile ilgili düşüncelerini de paylaşan Vance, “Avrupa’yı kesinlikle seviyoruz. Avrupa önemli bir ticaret ortağımız ve kültürel olarak ABD’nin kuzenidir. ABD’yi kuran fikirler aslında Avrupa’da doğmuştur. Bu gerçeğin farkındayız” ifadelerini kullandı. Ancak Avrupa’daki siyasi liderlikteki anlaşmazlıklara da dikkat çekti ve bu durumun Avrupa’nın gelişimine olan ilgilerinden kaynaklandığını belirtti.
